Witamy na stronie Federalnego Ministerstwa Spraw Zagranicznych

Uroczystości przy Pomniku Ofiar Rzezi Woli

Sylts Bürgermeister Nikolas Häckels hält seine Rede am Denkmal für die Opfer des Massakers von Wola

Sylts Bürgermeister Nikolas Häckels hält seine Rede am Denkmal für die Opfer des Massakers von Wola, © Ambasada Niemiec

05.08.2019 - Artykuł

Przemówienie burmistrza Nikolasa Häckela z okazji uroczystości

- Obowiązuje słowo mówione -

W imieniu gminy Sylt, przede wszystkim też jako burmistrz Westerlandu, dziękuję Państwu za zaproszenie na dzisiejszą uroczystość upamiętniającą i za Państwa tak serdeczną gościnność. Czynię to, mając zwłaszcza na uwadze także naszą wspólną historię, ponieważ Warszawę i Westerland zawsze będzie łączył element wstrząsającej historii. Pozwolę sobie zacytować:

Warszawa, 1 sierpnia 1944 roku
Żołnierze Polskiego Państwa Podziemnego przystępują do walki przeciwko niemieckiemu okupantowi.
Powstanie zostaje stłumione przez reżim nazistowski.
Ponad 150 000 osób zostaje zamordowanych, niezliczona jest liczba rannych i maltretowanych mężczyzn, kobiet i dzieci.
Heinz Reinefarth, od 1951 do 1963 roku burmistrz Westerlandu, był jako dowódca grupy
bojowej współodpowiedzialny za tę zbrodnię.

Zawstydzeni pochylamy się nad ofiarami z nadzieją na pojednanie.
W 70. rocznicę Powstania Warszawskiego.

Taki napis widnieje na tablicy pamiątkowej przy wejściu do naszego ratusza. Tylko jeden, ale dużej wagi, umieszczony z pełnym przekonaniem i oczywisty rezultat przepracowania naszej wspólnej historii, wyznanie naszego wstydu i wyraz naszej świadomości.

Minęło pięć lat odkąd moja poprzedniczka na stanowisku burmistrza, pani burmistrz Petra Reiber, poprosiła Naród Polski o przebaczenie za krzywdy wyrządzone przez generała SS Heinza Reinefartha i innych zbrodniarzy nazistowskich.

Sylts Bürgermeister Nikolas Häckels nimmt an Gedenkfeierlichkeiten am Denkmal für die Opfer des Massakers von Wola teil
Sylts Bürgermeister Nikolas Häckels nimmt an Gedenkfeierlichkeiten am Denkmal für die Opfer des Massakers von Wola teil© Ambasada Niemiec

Intensywnie przepracowaliśmy naszą wspólną przeszłość, intensywnie zajmowaliśmy się tą przerażającą zbrodnią, udokumentowaliśmy publicznie potworne wydarzenia związane z osobą Heinza Reinefartha, znanego jako „kat Warszawy”.

Świadkowie czasów i dokumenty potwierdzają, że Heinz Reinefarth jako dowódca SS był współodpowiedzialny za rzeź i masowe zbrodnie na warszawskiej ludności cywilnej.

Heinz Reinefarth pomimo wielu procesów nigdy nie został skazany. Jest i pozostaje to bolesne, niewyobrażalne i niepojęte.

Napawa nas przerażeniem, że człowiek odpowiedzialny za masowe mordy mógł zostać burmistrzem Westerlandu i zrobić karierę polityczną jako deputowany do Landtagu Szlezwika-Holsztynu.

Ja sam czuję wstyd i konfrontując się z przeszłością – jako burmistrz, ale także jako osoba prywatna – staram się temu podołać.

Nie możemy cofnąć krzywd wyrządzonych Narodowi Polskiemu. Możemy i musimy jednak stawić czoła przeszłości, nazwać winę naszych przodków.

Musimy uczynić wszystko, by uświadomić naszym dzieciom i wnukom, że takie bestialskie czyny nigdy więcej nie mogą się powtórzyć, musimy sprawić, by także ich dzieci i wnuki miały tego świadomość. Po naszej prośbie o przebaczenie, możemy mieć na to przebaczenie nadzieję, mając świadomość, że każdy z tych niezliczonych pojedynczych losów ludzkich będzie bolał wiecznie, że po Państwa stronie ta bolesna pamięć nigdy nie przeminie, a po naszej stronie nigdy przeminąć nie może.

Zaraz po objęciu przeze mnie urzędu odbyła się wymiana młodzieży – bardzo się cieszyłem, że mogłem przywitać uczennice i uczniów z Warszawy w naszym ratuszu, właśnie w tym ratuszu, na którego ścianie przymocowano tablicę, której treść na początku cytowałem. Było to dla mnie bardzo wzruszające spotkanie, które wyznaczyło kierunek.

Kranzniederlegung am Denkmal
Kranzniederlegung am Denkmal© Ambasada Niemiec

Uczennice i uczniowie naszej szkoły pokazali naszym szczególnym gościom wyspę, nawiązano kontakty, na fundamencie których może wzrastać przyjaźń; przyjaźń między młodymi ludźmi, którzy także niosą brzemię przeszłości i przygotowując się do wizyty, skonfrontowali się z naszą wspólną, tragiczną przeszłością. Młodzi ludzie nie mieli wobec siebie uprzedzeń i byli w stosunku do siebie otwarci, wspólnie spoglądali wstecz, a także na niepewną przyszłość w tych naszych niespokojnych czasach – połączeni wiedzą na temat przeszłości oraz gorącym pragnieniem utrzymania pokoju.

W tym roku, 80 lat po napaści Niemiec na Polskę, upamiętniamy Powstanie Warszawskie, które wybuchło 1 sierpnia, dokładnie przed 75 laty. Oddajemy dziś hołd pamięci blisko 50 tysięcy ludzi zamordowanych w imieniu Niemiec tylko podczas samej Rzezi Woli.

Nasz były prezydent federalny Joachim Gauck powiedział kiedyś: „Szanujcie prawdę i szukajcie jej, bo ona jest siostrą pojednania”.

W poczuciu pokory prosimy o przebaczenie oraz pojednanie naszych połączonych przez los społeczeństw.

Nikolas Häckel
Burmistrz
Gmina Sylt

Warszawa, 5 sierpnia 2019 r.

Wróć do góry strony