Willkommen auf den Seiten des Auswärtigen Amts

75. rocznica deportacji Żydów z Europy Zachodniej do getta Litzmannstadt

Artykuł

Ambasador Rolf Nikel przemawiał z okazji 75. rocznicy deportacji Żydów z Europy Zachodniej do getta Litzmannstadt.

Ambasador Rolf Nikel przemawiał z okazji 75. rocznicy deportacji Żydów z Europy Zachodniej do getta Litzmannstadt.


Szanowni Państwo,

Litzmannstadt. Nazwa, która na szczęście zniknęła z naszych map. To jednak także nazwa, którą pamiętamy mimo to, ponieważ wryła się w naszą pamięć zbiorową jako symbol nieludzkiego cierpienia.

Wraz z niemiecką okupacją Polski w czasie II wojny światowej Łódź stała się Litzmannstadt, a jako miasto o tradycjach przemysłowych – centrum produkcyjnym niemieckiego przemysłu zbrojeniowego. Tych, których skazano na życie w Litzmannstadt Ghetto, nie tylko zmuszono do życia w nieludzkich warunkach, lecz także wykorzystano do niegodnej pracy przymusowej. Było to tym bardziej cyniczne, że wielu żywiło nadzieję, iż praca ta uratuje ich przed czymś jeszcze gorszym.

Niemcy, Szanowni Państwo, ściągnęły na naród żydowski i mieszkańców swoich sąsiednich krajów rozpacz, ból i śmierć tysięcy istnień. Jesteśmy świadomi tej winy. Z tej winy wyrosło zobowiązanie, by nigdy nie zapomnieć tego najczarniejszego rozdziału w naszej historii. Nie mehr wieder. Never again. Nigdy więcej.

Szanowni Państwo, zgromadziliśmy się tu na dworcu kolejowym Radegast, by upamiętnić deportację Żydów z Europy Zachodniej do „piekła” Litzmannstadt Ghetto i oddać hołd ofiarom. Siedemdziesiąt pięć lat temu po pełnej udręki i cierpienia drodze w nieznane przybyły tu z Niemiec, Austrii, Luksemburga i Czechosłowacji tysiące Żydów. W Litzmannstadt Ghetto natrafili na innych, z którymi podzielili tragiczny los. Wszyscy oni padli ofiarą zbrodni, które popełnili Niemcy w imieniu Niemiec – na usługach zbrodniczej ideologii.

„Tunel Deportowanych” tu, na dworcu kolejowym Radegast przypomina nam nie tylko o haniebnej deportacji Żydów z Europy Zachodniej. Przypomina on nam także o deportacji Żydów z Litzmannstadt Ghetto do obozów zagłady, która rozpoczęła się zaledwie pół roku później. Tysiące Żydów z całej Europy wymordowano wówczas w najokrutniejszy sposób w Kulmhof i Auschwitz.

Szanowni Państwo, napis widniejący na pomniku Radegast przestrzega nas – „nie zabijaj”. To przykazanie, które skierowane jest nie tylko do rządów i państw. Jest ono skierowane do każdego z nas. Nigdy więcej żaden człowiek nie może paść ofiarą mordu i przemocy na tle rasistowskim czy jakimkolwiek innym. Niemcy z całą pewnością bronią i nadal będą bronić tego zobowiązania

Łódź, 27 października 2016 r.

Wróć do góry strony